Overtreksnelheid

Als een oppervlak waarop een opwaartse druk wordt uitgeoefend de invalshoek groter maakt dan een bepaalde hoek (de kritische invalshoek  of "critical angle of attack"), zal de opwaartse druk niet langer toenemen: de luchtweerstand zal groter worden dan de opwaartse krachten. Dit alles zal resulteren in een z.g.n. overtrokken toestand van het oppervlak, ook wel “stalling”  genoemd. Hoe gaat overtrekken in z'n werk? Stel je voor dat je je hand uit het raam van de auto steekt terwijl alleen de opwaartse druk je hand in de lucht houdt. Langzaam maak je de hoek waaronder je je hand in de wind houdt groter en groter. Je zult de opwaartse druk en de luchtweerstand op je hand voelen toenemen. De lucht stroomt over je hand tot je de kritische invalshoek bereikt, de opwaartse druk verdwijnt dan bijna volledig en de luchtweerstand neemt enorm toe en je hand wordt naar beneden gedrukt.
Wat is er gebeurd bij een vliegtuigvleugel?
Als de invalshoek van een vleugel wordt vergroot, neemt de lift maar ook  de weerstand toe. De lift neemt niet oneindig toe bij een grotere invalshoek. Bij een bepaalde grootte van de invalshoek (afhankelijk van het vleugelprofiel) kan de luchtstroming het profiel van de vleugel niet meer volgen en laat de grenslaag over de vleugel los. Het overtrekken van de vleugel is geen geleidelijk proces maar gebeurt vrij plotseling. Een overtrokken vleugel geeft nauwelijks nog lift maar veroorzaakt een relatief grote weerstand.

Bovenstaande afbeelding toont een zogenaamde "deep-stall" van een vliegtuig. Indien de invalshoek van de luchtstroom onder een te grote hoek op de vleugel aan komt zal de stroming over de vleugel het profiel niet meer kunnen volgen. De stroming laar dan los en de lift verdwijt.

Een vleugel kan in principe bij elke hoek en snelheid worden overtrokken. Piloten, ook van modelvliegtuigen, kunnen de overtrek van een vleugel testen door de snelheid langzaam te verlagen. Hoe trager de luchtstroom over de vleugels, hoe minder lift ze geven. Om het gewicht van het vliegtuig dan nog te kunnen dragen moet de invalshoek vergroot worden. Bij een bepaalde snelheid zal de invalshoek het kritieke punt bereiken en overtrekt het toestel. Anders gezegd: de overtreksnelheid is de snelheid van de luchtstroom over de vleugel waarbij de luchtstroom het vleugelprofiel niet meer kan volgen en de grenslaag loslaat van de oppervlakte. Dit wordt de overtreksnelheid genoemd. De overtreksnelheid varieert per vleugelprofiel.
Het is bij modelvliegtuigen zinvol om de overtreksnelheid in de praktijk te bepalen door dit op voldoend grote hoogte uit te proberen. Deze snelheid is bepalend voor de landingssnelheid.

Terug naar index ...

Ga verder naar: Landingssnelheid .....



contact | © 2016